Ekki þarf ýkja glöggan einstakling til að átta sig á að lítil sem engin gerjun hefur orðið á íslenskum ferðaskrifstofumarkaði um langt skeið. Þvert á móti hefur samþjöppun átt sér stað þar sem víðar í samfélaginu. Þótt stöku vaxtasprotar spretti upp hér og þar eru þeir aðilar oftar en ekki rígbundnir samstarfi við stóru ferðaskrifstofurnar eða við flugfélögin tvö sem hingað fljúga.
Ein er sú ferðaskrifstofa sem reynt hefur að breyta þessu síðustu árin og auka fjölbreytni þeirra ferða sem Íslendingum bjóðast. Er það ferðaskrifstofan Óríental.is en hana rekur Viktor Sveinsson.
Í spjalli við Fararheill segir Viktor að ein ástæða þess að hann hóf reksturinn hafi einmitt verið hversu staðnaðar íslenskar ferðaskrifstofur hafi verið og séu í raun ennþá.
FARARHEILL: Hvers vegna Óríental?
VIKTOR: Eftir að hafa komið mér fyrir með hálfgert annað heimili í Bangkok kom fiðringur í bissnessputtana og vorið 2006 tók Óríental til starfa með móttöku á fyrsta hópnum sem voru útskriftarnemendur í læknsifræði. Síðan hefur verið þéttur straumur af útskriftarhópum á okkar vegum öll vor.
Mér var strax ljóst þegar ég fór að líta í kringum mig á íslenska markaðnum að samkeppnisaðilarnir voru steingervingar og það hefur lítið breyst. Nær allar ferðaskrifstofur á Íslandi eru að bjóða upp á sömu pakkana og þeir pakkar hafa lítið breyst í áratugi.
Vissulega er þetta einföldun. T.d. voru Heimsferðir ákveðinn sputnik á sínum tíma með því að kynna nýja áfangastaði einsog t.d. Barcelona, Kúbu, Prag og fleiri spennandi borgir í Evrópu. Mér finnst helst að Ferðaþjónusta Bænda sé að standa fyrir einhverjum mest spennandi ferðum á sem bjóðast heima, fyrir utan það sem við bjóðum upp á.
Þessi stöðnun í bransanum fannst mér líka birtast í ferðalýsingum og framsetningu. Nánast allar heimasíður íslenskra ferðaskrifstofa eru eins og málfarið getur oft verið sérlega klisjukennt og gamaldags. Ofnotkun á lýsingarorðum og hástemmdar lýsingar.
FARARHEILL: Nú er verðlag hjá Óríental á tíðum vel undir því sem býðst hjá öðrum íslenskum ferðaskrifstofum. Hvernig fer svo lítil ferðaskrifstofa að því?
VIKTOR: Ástæður þess að við getum boðið upp á mun ódýrari ferðir til Asíu en aðrara ferðaskrifstofur eru nokkrar. Fyrst er að nefna að starfsemi Óríental fer fyrst og fremst fram í Asíu. Við leggjum meiri áherslu á þjónustu en sölu.
Ef við værum staðsett heima á Fróni værum við sjálfsagt meira áberandi og athygli okkar væri óskipt á markaðnum, en þar sem við eru staðsett í Asíu er athyglin öll á ferðunum sjálfum og farþegunum. Við náum að sjálfsögðu betri verðum með sterkari samningsstöðu því við getum hit á okkar birgja auk þess sem við náum að vera útsjónarsamari en ef við sætum heima í Reykjavík.
En í raun er erfitt að sjá hver raunverulegur verðmunur er á okkar ferðum í samanburði við aðra því það er enginn önnur ferðaskrifstofa að bjóða viðlíka ferðir og við erum með. Okkar þjónusta og innihald er allt annað en aðrir bjóða eða geta boðið að ógleymdu því að við erum hér til að sinna okkar kúnnum.
FARARHEILL: Hvert vilja Íslendingar fara í Asíu?
VIKTOR: Taíland er óneitanlega sá staður sem fólk sækir mest til. Þar á eftir kemur Balí, Víetnam, Kambódía og Laos – í þeirri röð. En við þjónustum líka aðrar eyjur í Indónesíu t.d. erum við mikið að auka viðkomu í Jakarta á Jövu fyrir fólk á leið til Balí. Svo erum við með stóraukna aðsókn í Bútan, en það er í raun áfangastaður sem er út úr okkar korti, því almennt einskorum við okkur við Suð-Austur Asíu, en Bútan er í norðanverðri Vestur Asíu.
Taíland er eiginlega hinn fullkomni framandi áfangastaður. Hér er allt sem fólk er almennt að leita að í ljúfum útgáfum og endalausum fjölbreytileika. En ég vildi sjá fleiri áhugasama um Angkor í Kambódíu, nyrsta hluta Laos, t.d. gömlu höfuðborgina, Luang Prabang og svo er það Búrma sem enn er svo ósnortin en samt öruggt og þægilegt land til að sækja heim.
Draumalisti minn yfir staði sem ég vildi sjá íslendinga kynnast í auknum mæli er langur. Mig dreymir um að kynna fólki fjarlægari eyjur Indónesíu; Sulawesi, Lombok, Komodo, Sumbawa, Flores o.fl. Svo get ég ekki sleppt því að nefna fljótasiglingar sem bjóðast á Mekongfljóti frá Laos, um Kambódíu og niður til Saígon í Víetnam, um myrka frumskóga Borneó eða eftir Irrawaddy fljóti í Búrma.
FARARHEILL: Ýmsir setja samasemmerki milli ferða til Asíu og Tælands sérstaklega til þess eins að komast í ódýrt kynlíf. Er það svo í raun?
VIKTOR: Já sú mýta er langlíf að Taíland, og jafnvel önnur nágrannalönd, séu vinsælust hjá miðaldra ólukkulegum köllum að leita sér að bólfélögum og að vissu leiti er þetta skiljanleg goðsögn því það hefur verið straumur af þannig aðilum hingað en við sjáum þessa kalla aldrei. Í fyrsta lagi bjóðum við ekki upp á ferðir til Pattæja, sem er höfuðstaður þvílíks gjálífis og svo held ég að yfirbragð Óríental og eðli okkar ferða sé ekki að höfða til þessa markhóps.
En við hjá Óríental höfum aldrei reynt að leiða þessa hlið hjá okkur, heldur nálgumst við þetta atriði á ákveðin og skýran hátt, t.d. bjóðum við reglulega upp á næturlífsferð sem nefnist Bangkok Express þar sem fólk er leitt, á öruggan og skemmtilegan hátt, um rauðuhverfi Bangkok. Við reynum að skoða hina sérkennilegu og ólíku kynhegðun asíubúa til móts við hinna vestrænu og það er athyglisverð staðreynd að stærstur hluti kynlífsþjónustu Taílands er fyrir heimamarkað.
Það eru algeng mistök útelendinga á ferð um Suð-Austur Asíu að misskilja gagnrýnisleysi og almennt þægilegt viðmót fólks sem viðurkenningu á öllu. Sumir halda að allt leyfist í Taílandi af því að fólk brosir svo breitt. Asíubúar geta leitt hjá sér margt sem þeim misbýður, en það er engin viðurkenning í því fólgin. Mannasiðir og háttvísi er ekki flóknari hér en
heima á Fróni og í raun gilda sömu háttsemiskröfur í næturlífi í Bangkok einsog á Akureyri, munurinn er bara sá að sé Akureyringi misboðið lætur hann í sér heyrast, en misbjóði Taílendingi lætur hann sig hverfa.
